ภาพรวมระบบการจัดการอาชีวอนามัยและความปลอดภัย ISO 45001 · ศูนย์เรียนรู้ความปลอดภัยและสิ่งแวดล้อม

ISO 45001 คืออะไร

ISO 45001:2018 เป็นมาตรฐานสากลสำหรับระบบการจัดการอาชีวอนามัยและความปลอดภัย (OH&S Management System) มีเป้าหมายเพื่อป้องกันการบาดเจ็บและการเจ็บป่วยจากการทำงาน และจัดให้มีสถานที่ทำงานที่ปลอดภัยและมีสุขภาวะที่ดี มาตรฐานใช้วงจร PDCA (Plan-Do-Check-Act) และโครงสร้างระดับสูง (Harmonized Structure) เดียวกับ ISO 14001 จึงบูรณาการเป็นระบบเดียวกันได้

ในปี 2567 (ค.ศ. 2024) ISO ได้ออก Amendment 1: Climate action changes กำหนดให้องค์กรพิจารณาว่าการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศเป็นประเด็นที่เกี่ยวข้องหรือไม่ (ข้อ 4.1) และระบุว่าผู้มีส่วนได้ส่วนเสียอาจมีข้อกำหนดที่เกี่ยวข้องกับการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ (ข้อ 4.2)

โครงสร้างข้อกำหนดและสิ่งที่ TJC ดำเนินการ

ข้อ 1–3 เป็นขอบข่าย เอกสารอ้างอิง และคำศัพท์ ข้อกำหนดที่ต้องปฏิบัติอยู่ในข้อ 4–10

ข้อ	หัวข้อ	สิ่งที่ TJC ดำเนินการ
4	บริบทขององค์กร	วิเคราะห์ประเด็นภายในและภายนอก รวมถึงผลของการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ เช่น คลื่นความร้อนและน้ำท่วม ต่อพนักงานและกระบวนการ ระบุผู้มีส่วนได้ส่วนเสียและกำหนดขอบเขตระบบ
5	ภาวะผู้นำและการมีส่วนร่วมของผู้ปฏิบัติงาน	ผู้บริหารสูงสุดประกาศนโยบายความปลอดภัย อาชีวอนามัยและสิ่งแวดล้อม กำหนดบทบาทหน้าที่ของ จป. และ คปอ. และจัดให้มีการปรึกษาหารือและการมีส่วนร่วมของผู้ปฏิบัติงาน
6	การวางแผน	ชี้บ่งอันตรายและประเมินความเสี่ยง (HIRA) จัดทำทะเบียนกฎหมาย กำหนดวัตถุประสงค์และแผนงานด้านความปลอดภัย
7	การสนับสนุน	จัดสรรทรัพยากร ฝึกอบรมและประเมินความสามารถ สื่อสารผ่านเว็บไซต์นี้และบอร์ดประชาสัมพันธ์ ควบคุมเอกสารด้วยเลขที่และฉบับแก้ไข
8	การปฏิบัติการ	ใช้ลำดับชั้นการควบคุม ระบบใบอนุญาตทำงาน การจัดการการเปลี่ยนแปลง (MOC) การควบคุมผู้รับเหมาและการจัดซื้อ และการเตรียมพร้อมตอบโต้ภาวะฉุกเฉิน
9	การประเมินผลการดำเนินงาน	ตรวจวัดสภาพแวดล้อมในการทำงาน ตรวจสุขภาพตามปัจจัยเสี่ยง ประเมินความสอดคล้องกับกฎหมาย ตรวจติดตามภายใน และทบทวนโดยฝ่ายบริหาร
10	การปรับปรุง	รายงานและสอบสวนอุบัติการณ์รวมถึงเหตุการณ์เกือบเกิดอุบัติเหตุ (Near miss) ดำเนินการแก้ไข (CAPA) และปรับปรุงอย่างต่อเนื่อง

หลักการสำคัญ

การป้องกันเชิงรุก ค้นหาและควบคุมอันตรายก่อนเกิดเหตุ ไม่ใช่รอแก้ไขหลังเกิดเหตุ
การมีส่วนร่วมของผู้ปฏิบัติงาน พนักงานที่ไม่ใช่ระดับบริหารต้องได้รับการปรึกษาหารือและมีส่วนร่วมในเรื่องสำคัญ
การปฏิบัติตามกฎหมาย ระบบต้องทำให้มั่นใจว่าบริษัทปฏิบัติตามกฎหมายความปลอดภัยของไทยครบถ้วน
การปรับปรุงอย่างต่อเนื่อง วัดผล ทบทวน และยกระดับการดำเนินงานทุกปี

บทบาทของทุกคน

พนักงาน ปฏิบัติตามกฎความปลอดภัยและขั้นตอนการทำงาน รายงานอันตรายและ Near miss และมีสิทธิ์หยุดงานที่ไม่ปลอดภัย
ผู้รับเหมา ผ่านการอบรมความปลอดภัยก่อนเริ่มงาน ปฏิบัติตามระบบใบอนุญาตทำงานและกฎของบริษัท
ผู้ติดต่อและแขก ปฏิบัติตามคำแนะนำของผู้พาชม สวมอุปกรณ์ป้องกันที่กำหนด และอยู่ในพื้นที่ที่อนุญาตเท่านั้น

หมายเหตุ: การได้รับการรับรอง ISO 45001 ไม่ทดแทนการปฏิบัติตามกฎหมาย บริษัทยังคงต้องปฏิบัติตาม พ.ร.บ.ความปลอดภัย อาชีวอนามัย และสภาพแวดล้อมในการทำงาน พ.ศ. 2554 และกฎกระทรวงที่เกี่ยวข้องทั้งหมด